فیفا و جام جهانی

موسسین فیفا عبارت بودند از : ویکتور اشنایدر( سوئیس ) ویلهلم هوشمن ( هلند ) لونی مولینگهاوس ( بلژیک) ، لودویگ سیلور ( دانمارک )، ماکس کاهن ( بلژیک ) آندره اسپیر ( فرانسه ) و روبرت گوئرین ( فرانسه ) و ... که دو روز پس از این تاریخ ( نخستین اجلاس ) بر پایه اساسنامه فدراسیون جهانی، اولین کنگره فیفا تشکیل گردید و در آن روبرت گوئرین ( دبیر کل سازمان فوتبال فرانسه ) به عنوان نخستین رئیس فیفا برگزیده شد.

توضیح این نکته ضروری است که ٢٠ روز پیش از تشکیل فیفا اولین بازی رسمی بین دو کشور فرانسه و بلژیک در قالب بازیهای جهانی برگزار گردید و همین بازی باعث گشت تا موسسین فیفا، بر تشکیا آن اصرار نمایند.

اولین بار ایده جام جهانی را در سال ١٩١٤ ژول ریمه رئیس فدراسیون فوتبال فرانسه مطرح کرد و هوشمن ( قانون نویس مشهور هلندی فوتبال ) استقبال شایانی از این ایده به عمل آورد لیکن وقوع جنگ اول جهانی ( در سال ١٩١٤ ) بحث جام جهانی را از خاطره ها زدود.

پس از پایان جنگ، در سال ١٩١٩ فیفا مجددا" شروع به فعالیت کرد و ژول ریمه به عنوان رئیس این فدراسیون جهانی انتخاب گردید و در بدو ورود ژول ریمه به فیفا این فدراسیون مجموعا" از ٢٠ کشور اروپایی، آفریقایی و آمریکایی تشکیل می گردید. لیکن با تلاشهای وی، این تعداد به ٨٥ عضو در سال ١٩٥٤ یعنی در زمانی که ایشان فیفا را ترک کرد رسیده بود و این چیزی نبود جز حاصل تلاشهای بی دریغ این پیرمرد فرانسوی.

او با تلاشهای طاقت فرسای خود، ایده برگزاری بازیهای جام جهانی را به عمل تبدیل کرد و موفق شد اولین دوره بازیهای جام جهانی فوتبال را علیرغم مخالفتهای شدیدی که به انحاء مختلف، منجمله از سوی چهار کشور هلند، سوئیس، ایتالیا و یوگسلاوی وجود داشت برگزار نماید و حتی مخالفین هم در این جام شرکت نمودند که اولین دوره آن به سال ١٩٣٠ در اروگوئه برگزار گردید.

بدون اغراق می توان گفت تنها رویداد مهم فوتبال دنیای امروزه، مسابقات جام جهانی می باشد که محل نمایش بازیهای حرفه ای فوتبال و پیشرفت تکنیکها و تاکتیکهای آن در دنیا است.

امروز فیفا متشکل از شش کنفدراسیون قاره های مختلف به شرح ذیل می باشد:

١-کنفدراسیون فوتبال اروپا ( یوفا ) که در سال ١٩٥٥ تاسیس گردیده و مقر آن در شهر سیون سوئیس قرار دارد.

٢-کنفدراسیون فوتبال آمریکای جنوبی ( کینمبل ) که در سال ١٩١٦ تاسیس گردیده و مقر آن در پاراگوئه واقع گردیده است.

٣-کنفدراسیون فوتبال اقیانوسیه ( O.F.C ) در سال ١٩٦٦ تاسیس شده است.

٤-کنفدراسیون فوتبال آسیا ( A.F.C ) در سال ١٩٤٥ تشکیل گردیده و مقر آن در شهر کوالالامپور مالزی قرار دارد.

٥-کنفدراسیون فوتبال آمریکای شمالی، مرکزی و حوزه کارائیب ( کونکاکاف ) که در سال ١٩٦١ تشکیل یافته و مقر آن در شهر نیویورک ایالات متحده آمریکا قرار گرفته است.

٦-کنفدراسیون فوتبال آفریقا ( کاف ) که در سال ١٩٥٧ تاسیس شده و مقر آن در قاهره مصر واقع می باشد.

همانگونه که پیش از گذشت، فکر برپایی جام جهانی فوتبال در ذهن فرزند آسیابانی فرانسوی شکل گرفت که بعدها رئیس فدراسیون فوتبال فرانسه بود که از سال ١٩١٩ به عنوان رئیس فیفا برگزیده شد. وی کسی نبو جز آقای ژول ریمه.

ایشان ١١ سال این ایده را دنبال کرد تا بالاخره اولین دوره این بازیها، به سال ١٩٣٠ در اروگوئه برگزار شد.

به پاس این ابتکار، دنیا در مقابل تلاشهای این مرد سر تعظیم فرود آورده و نخستین جام این مسابقات را ژول ریمه نام نهاد. در جام ژول ریمه، ١٨٠٠ گرم طلای ناب به کار رفته بود که بوسیله یکی از هنرمندان بزرگ فرانسه ساخته شد و مقرر گردید از سال ١٩٣٠ تا ١٩٧٠، هر کشوری که سه بار پیروزی در جام جهانی را کسب نماید فاتح دائمی جام ژول ریمه گردد.

در طول ١٠ دوره برگزاری جام جهانی از سال ١٩٣٠ تا ١٩٧٠ برزیل با کسب برتری ( در سالهای ١٩٥٨ سوئد، ١٩٦2شیلی و ١٩٧٠ مکزیک ) فاتح ابدی جام ژول ریمه نام گرفت و این جام را برای همیشه به خانه برد.

پس از مسابقات ١٩٧٠ مکزیک، مجسمه تازه ای به دست زرگر برای جام جهانی ساخته شد. که این مجسمه کره زمینی بود بر روی دستهای دو قرمان، و عبارت بود از : ٣٦ سانتی متر ارتفاع، ١٥ سانتی متر عرض، که با وزن ٥ کیلوگرم، در حدود ٢٠ هزار دلار طلای ناب و مرمر سبز در آن بکار رفته بود.

این نماد متعلق به فیفا می باشد و تیمهای پیروز شانس چهار سال نگهداری آن را نزد خود دارند و هرتیمی که٣بار فاتح جام گردد صاحب ابدی این جام خواهد شد. در دوران معاصر آلمان نخستین فاتح جام جدبد به شمار می آید.

برزیل در تمام دوره های جام جهانی حضور داشته و با پنج عنوان قهرمانی در جامهای ٥٨ سوئد و ٦٢ شیلی و ٧٠مکزیک و ٩٤ آمریکا و ٢٠٠٢آلمان پر افتخارترین تیم جهان می باشد.

از تیم هلند هم می توان به عنوان ناکامترین تیم جام یاد کرد، چرا که با وجود دو بار حضور در فینال ( ٧٤ آلمان و ٧٨ آرژانتین ) هرگز به قهرمانی این جام نرسیده است.

بکن بایر آلمانی تنها فردی است که هم به عنوان بازیکن و هم به عنوان مربی فاتح جام شده است. در سال ١٩٧٤ وقتی که آلمان میزبان جام بود و بکن بایر کاپیتان بود با آلمان قهرمانی خود جام را در خانه نگه داشت. و در ١٩٩٠ ایتالیا وی به عنوان مربی آلمان را به قهرمانی رساند و جام را به خانه برد.

و بالاخره مارادونا بازیکنی است که جام جهانی منشاء جنجالها و محرومیتهایش شد. در جام جهانی ٩٠ ایتالیا، مارادونا تصمیم داشت ایتالیا را شکست دهد و برای این کار حاضر به جانفشانی بود. چرا که در دیدار افتتاحیه بین آرژانتین و کامرون تماشاگران ایتالیایی به سرود ملی آرژانتین بی احترامی کرده بودند. آرژانتین و ایتالیا در دیدار نیمه نهایی برابر هم قرار گرفتند و بر خلاف سایر دیدارهای ایتالیا که در رم برگزار شده بود، این دیدار در ناپل برگزار شد. ناپل با مارادونا آشنا بود و مارادونا محبوب ناپلیها بود. زیرا مارادونا تیم این شهر را به اوج اشتهار رسانده بود در این جنگ( میان ایتالیا و مارادونا ) تماشاگران ناپل هم، آرژانتین را تشویق می کردند. و بالاخره پس از ١٢٠ دقیقه نبرد مارادونا بر ایتالیا پیروز شد. ( آرژانتین در ضربات پنالتی بر ایتالیا غلبه کرد.) آرژانتین با درخشش مارادونا برزیل را هم از جام حذف کرده بود. حذف برزیل و پیروزی بر ایتالیا سر آغاز محرومیتها و دشمنیها علیه مارادونا شد.

در پایان نگاهی داریم به قهرمانان جام جهانی و بهترینهای آن.

سال	محل برگزاری	دیدار فینال	نتیجه	قهرمان
1930	اروگوئه	اروگوئه - آرژانتین	4 - 2	اروگوئه
1934	ایتالیا	ایتالیا - چکسلواکی	2 – 1	ایتالیا
1938	فرانسه	ایتالیا - مجارستان	4 – 2	ایتالیا
1950	برزیل	اروگوئه - برزیل	2 – 1	اروگوئه
1954	سوئیس	آلمان غربی- مجارستان	3 – 2	آلمان غربی
1958	سوئد	برزیل – سوئد	5 – 2	برزیل
1962	شیلی	برزیل – چکسلواکی	3 – 1	برزیل
1966	انگلیس	انگلیس – آلمان غربی	4 – 2	انگلیس
1970	مکزیک	برزیل – ایتالیا	4 – 1	برزیل
1974	آلمان	آلمان – هلند	2 – 1	آلمان
1978	آرژانتین	آرژانتین – هلند	3 – 1	آرژانتین
1982	اسپانیا	ایتالیا – آلمان	3 – 1	ایتالیا
1986	مکزیک	آرژانتین – آلمان	3- 2	آرژانتین
1990	ایتالیا	آلمان – آرژانتین	1- 0	آلمان
1994	آمریکا	برزیل – ایتالیا	3 – 2	برزیل
1998	فرانسه	فرانسه – برزیل	3 – 0	فرانسه
2002	ژاپن - کره	برزیل – آلمان	2 – 0	برزیل
2006	آلمان	فرانسه - ایتالیا	ضربات پنالتی	ایتالیا